Tổ nuôi vùng Đông Nam Bộ về vùng khác có sống được không

Khách ở Đắk Lắk, Đà Nẵng, có khi tận Hà Nội hỏi mua tổ. Câu hỏi luôn là mang về có nuôi được không.

Trả lời thật thì tuỳ nơi. Có nơi gần như không khác, có nơi là hai thế giới.

Điều gì thật sự gây khó

Không phải quãng đường mà là chênh lệch điều kiện sống.

Nhiệt độ là yếu tố lớn nhất. Ong dú hoạt động tốt trong khoảng ấm áp. Lạnh kéo dài dưới ngưỡng thì đàn không ra ngoài được, tiêu hao dự trữ mà không bổ sung.

Tiếp theo là nhịp mùa. Đàn quen nhịp Đông Nam Bộ mang tới nơi có nhịp khác thì lịch sinh học lệch trong năm đầu.

Cuối cùng là nguồn hoa. Cây khác thì phấn khác, đàn phải làm quen.

Vùng gần thì gần như không vấn đề

Trong phạm vi Đông Nam Bộ và miền Tây, khí hậu tương tự nên đàn thích nghi nhanh.

Chỉ cần lưu ý miền Tây ẩm hơn: phải kê thùng cao hơn, chú ý mốc trong tổ, chọn gỗ dày.

Nhịp mùa cũng gần giống, chỉ lệch chút về thời điểm mùa nước.

Với những vùng này thì việc chính là vận chuyển cho đúng cách, còn lại đàn tự lo.

Kinh nghiệm ở trại là đàn chuyển trong phạm vi vài trăm cây số về phía Nam gần như không gặp trở ngại gì. Sau tuần đầu là hoạt động như cũ, và mùa hoa kế tiếp đã tích được bình thường.

Lên cao nguyên

Từ độ cao vài trăm mét trở lên bắt đầu có khác biệt rõ: chênh lệch nhiệt ngày đêm lớn, đêm lạnh, sương sớm dày.

Đàn vẫn sống được nhưng phát triển chậm hơn, nhất là trong năm đầu.

Cách bù: chọn chỗ đặt có nắng sáng sớm, tránh chỗ trũng đọng sương, dùng thùng gỗ dày để giữ nhiệt ổn định.

Càng lên cao càng khó. Trên khoảng một nghìn mét thì phải chọn vị trí rất kỹ, và nên hỏi người đã nuôi tại chỗ đó.

Ra miền Bắc

Đây là chỗ phải nói thẳng. Miền Bắc có mùa đông lạnh kéo dài, và ong dú là loài nhiệt đới.

Đàn không ngủ đông như ong mật ôn đới. Gặp lạnh kéo dài chúng chỉ chịu, tiêu hao dần rồi suy.

Có người nuôi được nếu chọn vị trí kín gió, có nắng, và chấp nhận đàn gần như đứng yên suốt mấy tháng đông.

Nhưng nếu khách hỏi thì trại luôn nói rõ đây là vùng khó nhất, đừng kỳ vọng như trong Nam. Nói thật ngay từ đầu tốt hơn bán được tổ rồi để họ mất đàn.

Những chỗ người nuôi hay vấp

• Mua tổ đi xa mà không hỏi khí hậu nơi đến
• Kỳ vọng đàn cho kết quả như ở vùng gốc
• Nhận nhiều tổ cùng lúc khi chưa thử một tổ trước

Câu hỏi thường gặp

Mua bao nhiêu tổ khi thử ở vùng khác?

Một hoặc hai tổ để thử một năm. Được thì mới nhận thêm.

Đàn mất bao lâu để thích nghi?

Vài tháng tới trọn một năm tuỳ mức chênh lệch. Qua được mùa khó đầu tiên mới coi là ổn.

Có nên mua tổ từ vùng lạnh về vùng nóng không?

Dễ hơn chiều ngược lại, vì ong dú vốn ưa ấm. Nhưng vẫn cần thời gian làm quen.

Vận chuyển đường dài mấy ngày có sao không?

Càng ngắn càng tốt. Trên vài tiếng nên chia chặng, đi ban đêm và tránh nóng.

Người bán có nên từ chối bán đi vùng quá khó không?

Nên nói rõ rủi ro trước. Khách vẫn muốn thử thì bán ít, kèm dặn dò kỹ.